W poniedziałek zaczyna się obóz OM w Zwardoniu. Mam zatem prośbę do uczestników o zamieszczanie (jeśli to możliwe) zadań w tym temacie już w czasie zawodów.
[MIX] Obóz OM - Zwardoń 2009
: 24 maja 2009, o 10:42
autor: snm
Ciekawe jak się miewają zadania z rozwiązaniami poprzedniego zwardonia
[MIX] Obóz OM - Zwardoń 2009
: 26 maja 2009, o 13:56
autor: Sylwek
Co do tegorocznego, to Xmas11 przedyktował mi nierówność, którą właśnie robią:
Założenie (*): \(\displaystyle{ \frac{1}{a^2+1}+\frac{1}{b^2+1}+\frac{1}{c^2+1}=2}\) (nie zapytałem się, czy dodatnie, czy rzeczywiste, ale dla rzeczywistych działa, więc \(\displaystyle{ a,b,c \in \mathbb{R}}\)).
\(\displaystyle{ a=\tg (\alpha_1)}\), itp., wówczas (*) to: \(\displaystyle{ \sum_{i=1}^3 \cos^2 \alpha_i=2}\), a dokończyć wystarczy z AM-GM i jedynki trygonometrycznej: \(\displaystyle{ L= \sum_{cyc} \frac{\sin \alpha_1 \sin \alpha_2}{\cos \alpha_1 \cos \alpha_2} \le \sum_{cyc} \frac{1}{2} (\frac{\sin^2 \alpha_1}{\cos^2 \alpha_2} +\frac{\sin^2 \alpha_2}{\cos^2 \alpha_1}) = (*) = \frac{3}{2}=P}\)
[MIX] Obóz OM - Zwardoń 2009
: 26 maja 2009, o 22:07
autor: Dumel
moje rozwiązanie:
po wymnożeniu danej równości mamy \(\displaystyle{ (ab)^2+(ac)^2+(bc)^2+2(ab)(ac)(bc)=1}\) więc możemy przyjąć \(\displaystyle{ ab=cos\alpha , \ bc=cos\beta, \ ca=cos\gamma}\) gdzie \(\displaystyle{ \alpha+ \beta+ \gamma=\pi}\). Dostajemy dobrze znaną nierówność \(\displaystyle{ cos \alpha+cos \beta +cos \gamma \le \frac{3}{2}}\)
[MIX] Obóz OM - Zwardoń 2009
: 30 maja 2009, o 16:42
autor: mnij
Dumel mam pytanie co do Twojego rozw, podstawiamy te cosinusy do tego równania i rozumiem że po przekształceniach tego równania dochodzimy to tego że suma tych kątów jest równa 180 i dopiero wtedy możemy tą nierównośc traktować równoważnie?
[MIX] Obóz OM - Zwardoń 2009
: 30 maja 2009, o 21:09
autor: Dumel
ja poprostu znałem ten trik to niczego nie sprawdzałem. warto pamietac to podstawienie bo jak widac sie przydaje
zapomniałem dodać, że mozemy zalozyc ze \(\displaystyle{ a,b,c \ge 0}\) i wobec tego mozna przyjac \(\displaystyle{ 0 \le \alpha, \beta, \gamma \le \frac{\pi}{2}}\) (bez tego to reczne sprawdzenie oczywiscie by sie nie powiodło)
[MIX] Obóz OM - Zwardoń 2009
: 30 maja 2009, o 22:42
autor: Sylwek
Kolejny problem ze Zwardonia, tym razem poprosiłem o... nierówność
A to było już na forum, choć na razie bez rozwiązania, zadanie 106 w tym temacie: https://matematyka.pl/116213.htm. To pewnie może posłużyć za wskazówkę, jak do tej nierówności podejść.
[MIX] Obóz OM - Zwardoń 2009
: 31 maja 2009, o 11:24
autor: Sylwek
Zrobiłem, ale trochę brzydko.
Ukryta treść:
A mianowicie (wersja bez podstawień trygonometrycznych) z metody zbliżeń.
Wybieramy takie \(\displaystyle{ x_i=a, \ x_j=b}\), że: \(\displaystyle{ ab \ge (n-1)^2}\) (dlaczego takie istnieją - o tym później).
Przy ustalonej sumie: \(\displaystyle{ \frac{1}{1+a} + \frac{1}{1+b}=k}\) (\(\displaystyle{ 0<k<1}\), bo przypadek dla n=2 prowadzi do tożsamości) zbliżamy a i b przy zachowanym k aż osiągniemy równość.
Dostajemy nowe wartości: \(\displaystyle{ x_i=x_j=c}\), przy czym: \(\displaystyle{ \frac{2}{1+c}=k \iff c=\frac{2}{k}-1}\)
Teraz już trochę zabiegów - dowodzimy, że: \(\displaystyle{ a+b \ge c+c}\): \(\displaystyle{ k=\frac{1}{1+a}+\frac{1}{1+b} \ge \frac{4}{2+a+b} \iff a+b \ge \frac{4}{k}-2 = 2c=c+c}\), co przy nałożonym warunku jest równoważne z: \(\displaystyle{ a \cdot b \ge c \cdot c}\): \(\displaystyle{ kab=(1-k)(a+b)+2-k \\ kc^2=(1-k)(c+c)+2-k \le (1-k)(a+b)+2-k=kab \iff ab \ge c^2}\)
Z tego już wynika, że istnieją takie a,b, które były wymuszone warunkiem: \(\displaystyle{ ab \ge (n-1)^2}\), bo po nieskończonym ciągu przybliżeń wszystkie liczby \(\displaystyle{ x_i}\) będą równe \(\displaystyle{ n-1}\), a iloczyn malał.
Co dowodzi, że: \(\displaystyle{ \sqrt{a}+\sqrt{b}-(n-1)(\frac{1}{\sqrt{a}}+\frac{1}{\sqrt{b}}) \ge \sqrt{c}+\sqrt{c}-(n-1)(\frac{1}{\sqrt{c}}+\frac{1}{\sqrt{c}})}\)
Zatem różnica lewej strony i prawej wraz z każdym kolejnym przybliżeniem się zmniejsza. Tworzymy ciąg przybliżeń, w granicy w nieskończoności wszystkie zmienne są równe i zachodzi równość pomiędzy lewą a prawą stroną, zatem nierówność jest prawdziwa.
[MIX] Obóz OM - Zwardoń 2009
: 4 cze 2009, o 12:30
autor: lukasz_650
Na dobry początek: (później mogę wrzucać kolejne zadania )
Zawody indywidualne - grupa młodsza
Zwardoń, 26 maja 2009 r. (pierwszy dzień)
Zadanie 1.
Na każdym polu ustalonej przekątnej szachownicy \(\displaystyle{ n \times n}\) stoi pionek. Ruch polega na wybraniu dowolnych dwóch pionków nie znajdujących się w dolnym wierszu i przesunięciu każdego z nich o jedno pole w dół. Rozstrzygnąć, dla jakich liczb naturalnych \(\displaystyle{ n}\) istnieje skończony ciąg ruchów przesuwający wszystkie pionki do dolnego wiersza.
Zadanie 2.
Dana jest liczba pierwsza \(\displaystyle{ p > 2}\) oraz liczby całkowite \(\displaystyle{ a_{1}, a_{2}, ..., a_{p}, b_{1}, b_{2}, ..., b_{p}}\). Wykazać, że istnieją \(\displaystyle{ 1 \leqslant i < j \leqslant p}\) takie, że \(\displaystyle{ p | a_{i} - a_{j}}\) lub \(\displaystyle{ p | b_{i} - b_{j}}\) lub \(\displaystyle{ p | a_{i}b_{i} - a_{j}b_{j}}\).
Zadanie 3.
Liczby dodatnie a, b, c spełniają warunek \(\displaystyle{ \frac{1}{a^{2}+1}+\frac{1}{b^{2}+1}+\frac{1}{c^{2}+1}=2}\).
Udowodnić, że zachodzi nierówność \(\displaystyle{ ab+bc+ca\leqslant\frac{3}{2}}\).
Zadanie 4.
Okręgi \(\displaystyle{ \omega_{1}}\), \(\displaystyle{ \omega_{2}}\) i \(\displaystyle{ \omega_{3}}\) są styczne wewnętrznie do większego okręgu \(\displaystyle{ \omega}\) odpowiednio w parami różnych punktach \(\displaystyle{ A}\), \(\displaystyle{ B}\), \(\displaystyle{ C}\). Prosta \(\displaystyle{ k}\) jest wspólną styczną zewnętrzną okręgów \(\displaystyle{ \omega_{1}}\) i \(\displaystyle{ \omega_{2}}\), prosta \(\displaystyle{ l}\) - okręgów \(\displaystyle{ \omega_{1}}\) i \(\displaystyle{ \omega_{3}}\), zaś prosta \(\displaystyle{ m}\) - okręgów \(\displaystyle{ \omega_{2}}\) i \(\displaystyle{ \omega_{3}}\). Proste \(\displaystyle{ k}\) i \(\displaystyle{ l}\) przecinają się w punkcie \(\displaystyle{ X}\), \(\displaystyle{ k}\) i \(\displaystyle{ m}\) - w punkcie \(\displaystyle{ Y}\), zaś \(\displaystyle{ l}\) i \(\displaystyle{ m}\) - w punkcie \(\displaystyle{ Z}\). Wykazać, że proste \(\displaystyle{ AX}\), \(\displaystyle{ BY}\) i \(\displaystyle{ CZ}\) przecinają się w jednym punkcie lub są równoległe.
[MIX] Obóz OM - Zwardoń 2009
: 5 cze 2009, o 05:41
autor: taka_jedna
Zad.2:
Możliwe są następujące przypadki:
(1)Istnieją takie \(\displaystyle{ a_{i}}\) i \(\displaystyle{ a_{j}}\), które dają taką samą resztę z dzielenia przez \(\displaystyle{ p}\). Wówczas \(\displaystyle{ p|a_{i}-a_{j}}\)
(2)Istnieją takie \(\displaystyle{ b_{i}}\) i \(\displaystyle{ b_{j}}\). które dają taką samą resztę z dzielenia przez \(\displaystyle{ p}\). Wówczas \(\displaystyle{ p|b_{i}-b_{j}}\)
(3)Nie istnieją ani takie \(\displaystyle{ a_{i}}\) i \(\displaystyle{ a_{j}}\), ani takie \(\displaystyle{ b_{i}}\) i \(\displaystyle{ b_{j}}\) dające taką samą resztę z dzielenia przez \(\displaystyle{ p}\) i...
a)...istnieją takie dwa wyrazy ciągu \(\displaystyle{ a_{1}b_{1}, a_{2}b_{2},...,a_{p}b_{p}}\)(niech będą to \(\displaystyle{ a_{i}b_{i}}\) i \(\displaystyle{ a_{j}b_{j}}\)), które dają taką samą resztę z dzielenia przez \(\displaystyle{ p}\). Wówczas \(\displaystyle{ p|a_{i}b_{i}-a_{j}b_{j}}\)
b)...nie istnieją takie dwa wyrazy ciągu \(\displaystyle{ a_{1}b_{1},a_{2}b_{2},...,a_{p}b_{p}}\), które dają taką samą resztę z dzielenia przez \(\displaystyle{ p}\). Ale to nie jest możliwe. Czemu? Zauważmy najpierw, że w powyższym ciągu jest dokładnie jeden wyraz dający resztę \(\displaystyle{ 0}\) z dzielenia przez \(\displaystyle{ p}\). Przyjmijmy, że tym wyrazem jest \(\displaystyle{ a_{p}b_{p} \Rightarrow a_{p} \equiv b_{p} \equiv 0}\) Wówczas (z tw. Wilsona)\(\displaystyle{ a_{1}a_{2}...a_{p-1} +1 \equiv (p-1)!+1 \equiv 0(modp)}\) oraz \(\displaystyle{ b_{1}b_{2}...b_{p-1} +1 \equiv 0(modp) \Rightarrow 0 \equiv (a_{1}...a_{p-1}+1)(b_{1}...b_{p-1}+1) \equiv a_{1}b_{1}...a_{p-1}b_{p-1}-1-1+1 \Rightarrow a_{1}b_{1}...a_{p-1}b_{p-1} \equiv 1(modp)}\)
Gdyby każdy wyraz ciągu \(\displaystyle{ a_{1}b_{1}, a_{2}b_{2},...,a_{p}b_{p}}\) dawał inną resztę z dzielenia przez \(\displaystyle{ p}\), to \(\displaystyle{ a_{1}b_{1}...a_{p-1}b_{p-1} \equiv -1}\). Sprzeczność.
-- 5 czerwca 2009, 06:40 --Szkic. Przepraszam, jeśli to tylko bełkot.
Zad.1:
Zauważmy, że należy wykonać \(\displaystyle{ \frac{1}{2} \frac{n(n-1}{2}}\) ruchów. By liczba ruchów była całkowita, \(\displaystyle{ n}\) musi być postaci \(\displaystyle{ 4k}\) lub \(\displaystyle{ 4k+1}\). Można indukcyjnie udowodnić, że jest to warunek wystarczający, by dało się przetransportować wszystkie pionki na dół planszy.
(1) Sprawdzenie dla \(\displaystyle{ k=1}\). Ponieważ nikt nie powinien mieć z tym problemu , przejdę do punktu
(2) \(\displaystyle{ k+1}\) Na początek zajmę się \(\displaystyle{ 4(k+1)}\). Wyobraźcie sobie(jeśli coś w tym opisie okaże się niezrozumiałe, mogę zrobić rysunek) planszę \(\displaystyle{ 4k \times 4k}\). Na przekątnej łączącej lewy dolny róg z prawym górnym stoją pionki (np. różowe). Na mocy założenia indukcyjnego wiemy, że możliwe jest sprowadzenie wszystkich tych pionków na dół planszy. Z prawej strony szachownicy dowyobraźcie sobie prostokąt o wymiarach \(\displaystyle{ 4 \times 4k+4}\). Dzięki temu szachownica ma dłuższą o 4 pola przekątną. Podzielcie sobie teraz ten prostokąt na \(\displaystyle{ k+1}\)kwadratów o boku 4. Skupmy się na kwadracie znajdującym się na samej górze planszy. Na przekątnej tego kwadratu oczywiście znajdują się pionki. Ze sprawdzenia dla \(\displaystyle{ k=1}\) wiemy, że można te pionki sprowadzić na dół tegoż kwadratu \(\displaystyle{ 4 \times 4}\). Teraz wystarczy sprawdzić, że 4 pionki mogą zawsze znaleźć się na dole kwadratu\(\displaystyle{ 4 \times 4}\)jeśli na początku znajdują się tuż nad planszą (lub jak kto woli, zawsze możemy przeprowadzić 4 pionki na dół prostokąta \(\displaystyle{ 4 \times 5}\), jeśli pionki znajdują się na początku na górze planszy).Dzięki temu możemy pomyślnie doprowadzić pionki na dół prostokąta \(\displaystyle{ 4 \times 4k+4}\).
Teraz czas na \(\displaystyle{ 4k+5}\). Dowód jest analogiczny -na początku należy wyobrazić sobie planszę \(\displaystyle{ 4k \times 4k}\), a potem dokleić do niej prostokąt \(\displaystyle{ 5 \times 4k+5}\)...
[MIX] Obóz OM - Zwardoń 2009
: 5 cze 2009, o 08:08
autor: Dumel
taka_jedna pisze:
Zad.2:
3b) [...] Zauważmy najpierw, że w powyższym ciągu jest dokładnie jeden wyraz dający resztę \(\displaystyle{ 0}\) z dzielenia przez \(\displaystyle{ p}\).
nie, to jest tylko przypadek szczegolny ale bardzo łatwo to dalej pociagnac
[MIX] Obóz OM - Zwardoń 2009
: 5 cze 2009, o 09:20
autor: Sylwek
Nie taki szczególny, jeśli zdarzyłoby się \(\displaystyle{ a_i \equiv b_j \equiv 0 \ (mod \ p), \ i \neq j}\) to w sumie nie ma o czym dalej pisać, chociaż istotnie trzeba ten przypadek uwzględnić
[MIX] Obóz OM - Zwardoń 2009
: 5 cze 2009, o 15:22
autor: taka_jedna
Hmm... coś pominęłam? Wydaje mi się, że gdyby zdarzyło się, że \(\displaystyle{ a_{i} \equiv b_{j}(modp), i \neq j}\), to jest to w przypadku 3a)...
[MIX] Obóz OM - Zwardoń 2009
: 5 cze 2009, o 16:35
autor: Sylwek
Sorki, założyłaś wcześniej, że nie istnieją takie dwa wyrazy, że: \(\displaystyle{ a_ia_j \equiv b_ib_j \ (mod \ p)}\), mój post by miał sens, gdybyś tego nie założyła . Wszystko w jak największym porządku i oczywiście masz rację.